·Τα 9 αεροσκάφη της Μάχης της Βρετανίας (1940)
Ίχνη συμπυκνωμένων υδρατμών στον ουρανό της Βρετανίας μετά από μια αερομαχία βρετανικών και γερμανικών αεροπλάνων.
1. Supermarine Spitfire  
Το αεροσκάφος-σύμβολο της Μάχης της Βρετανίας αλλά και της RAF γενικότερα σχεδιάστηκε από τον ιδιοφυή Reginald Mitchell. Γρήγορο και εντυπωσιακά ευέλικτο σε μέσο και χαμηλό ύψος εισήλθε σε υπηρεσία με τη 19η Μοίρα Διώξεως στο Duxford, τον Αύγουστο του 1938. Με περισσότερο απαιτητική και χρονοβόρα κατασκευή από το Hurricane η παραγωγή στην αρχή ήταν αργή. Τελικά, τον Σεπτέμβριο του 1940, στη διάρκεια της Μάχης της Βρετανίας, είχαν εξοπλιστεί με το αεροσκάφος αυτό 18 μοίρες της RAF. Τα Spiti κατέρριψαν στους τέσσερις μήνες της Μάχης 529 αεροσκάφη όλων των τύπων έναντι 230 δικών τους απωλειών.  
 2. Hawker Hurricane  
Το Hurricane ήταν ο πιο πολυάριθμος τύπος της RAF στη Μάχη της Βρετανίας. Τον Σεπτέμβριο του 1940 ήταν εξοπλισμένες με τον τύπο 33 μοίρες της. Ένα μονοπλάνο με κατασκευαστική φιλοσοφία παλαιού διπλάνου, πλαίσιο από μέταλλο και ξύλο, υφασμάτινη επικάλυψη, παρά τις συνεχείς βελτιώσεις ήταν ήδη από τους πρώτους μήνες του πολέμου ξεπερασμένο από τα ανώτερα γερμανικά Messerschmitt 109. Η στιβαρή κατασκευή και η εύκολη συντήρησή του το κράτησαν μέχρι το 1941 στην πρώτη γραμμή της δίωξης, ιδίως εναντίον των γερμανικών βομβαρδιστικών. Στη Μάχη τα Spitfires απασχολούσαν τα γερμανικά καταδιωκτικά, ενώ τα Hurricanes κυνηγούσαν τα βομβαρδιστικά κατορθώνοντας να καταρρίψουν 656 συνολικά εχθρικά αεροσκάφη έναντι 404 δικών τους απωλειών.  
3. Boulton Paul Defiant  
Οι αερομαχίες πάνω από την Δουνκέρκη έδειξαν στη διοίκηση της RAF Fighter Command ότι αυτό το εξειδικευμένο διθέσιο καταδιωκτικό βομβαρδιστικών με πυργίσκο ήταν τόσο βαρύ και δύσκολο στους ελιγμούς και τόσο ελαφρά οπλισμένο, ώστε ήταν εύκολη λεία ακόμη και τα λιγότερα ικανά καταδιωκτικά της Luftwaffe. Οι δύο μοίρες Defiant, η 141 και 264, που έλαβαν μέρος στη Μάχη της Βρετανίας τον Ιούλιο και Αύγουστο 1940 υπέστησαν βαρύτατες απώλειες και αποσύρθηκαν.  
4. Messerschmitt Bf 109  
Το 1940 το Me 109 ήταν το καλύτερο μαχητικό του κόσμου. Γρηγορότερο από το Spitfire σε μεγάλο υψόμετρο, με μεγαλύτερη από αυτό ταχύτητα καθόδου και αποτελεσματικότερο οπλισμό, με χειριστές, τους πρώτους μήνες τουλάχιστον, με μεγαλύτερη εμπειρία μάχης, φάνηκε στην αρχή να κυριαρχεί. Γρήγορα όμως αναδείχτηκαν τα κύρια μειονεκτήματά του απέναντι στα βρετανικά καταδιωκτικά που πετούσαν σχεδόν πάνω από τα αεροδρόμια τους: αδυναμία μεταφοράς ικανοποιητικής ποσότητας πυρομαχικών -είχε μόνο για επτά δευτερόλεπτα- και περιορισμένο χρόνο δράσης πάνω από τη Βρετανία. Στο τέλος της Μάχης της Βρετανίας από τα 1.100 Me 109 του πρώτου μήνα είχαν καταρριφθεί τα 650.  
5. Messerschmitt Bf 110 Zerstörer 
Το διθέσιο καταδιωκτικό μεγάλης εμβέλειας Me Bf 110 σχεδιάστηκε για να προστατεύσει τα γερμανικά βομβαρδιστικά στις μακρινές τους επιχειρήσεις. Γρήγορο και καλά εξοπλισμένο δεν είχε, όμως, ικανοποιητική ευελιξία με αποτέλεσμα γρήγορα οι Γερμανοί αναγκάστηκαν να χρησιμοποιούν τα Me 109 για την προστασία του. Ωστόσο, το αεροσκάφος ήταν πιο αποτελεσματικό όταν χρησιμοποιήθηκε για επιθέσεις χαμηλής διείσδυσης εναντίον εργοστασίων και αεροδρομίων της RAF. Ο ρόλος αυτός προς έκπληξη των Βρετανών ανατέθηκε από τους Γερμανούς σε μία μόνο μοίρα.  
6. Heinkel He 111  
Το He 111 ήταν το πιο σημαντικό βομβαρδιστικό της Luftwaffe, αλλά ήταν παρωχημένο το 1940. Το φορτίο των 2.000 κιλών ήταν ανεπαρκές για στρατηγικό βομβαρδισμό και ήταν αργό και αδύναμα οπλισμένο. Τα μέτρα για την αύξηση του αμυντικού εξοπλισμού του αποδείχθηκαν αναποτελεσματικά και το Heinkel, όπως και άλλοι γερμανικοί τύποι βομβαρδιστικών, ήταν ευάλωτο στα βρετανικά μαχητικά. Στα υπέρ η στιβαρή κατασκευή του η οποία πολλές φορές επέτρεψε σε αεροσκάφη He 111 να επιστρέψουν στη βάση τους με εκατοντάδες τρύπες από τις βολίδες των μαχητικών στην άτρακτο και την επιφάνεια των πτερύγων τους.  
7. Dornier DO 17 
Το Dornier Do 17 , περισσότερο γνωστό στους Βρετανούς ως "Flying Pencil" (ιπτάμενο μολύβι), βασίστηκε σε ένα προπολεμικό σχέδιο για ένα αεροπλάνο ταχυδρομείου υψηλής ταχύτητας, το οποίο, αργότερα, μετατράπηκε σε βομβαρδιστικό. Το Do 17Z έγινε η κύρια έκδοση παραγωγής, εξοπλίζοντας τρεις πτέρυγες βομβαρδιστικών αεροσκαφών της Luftwaffe στη Μάχη της Βρετανίας. Το αεροσκάφος ήταν ήδη παρωχημένο, αν και ευκίνητο σε χαμηλό υψόμετρο, επειδή μπορούσε να μεταφέρει μόνο 1.000 κιλά βόμβες, είχε περιορισμένο αμυντικό οπλισμό και περιορισμένη εμβέλεια. Υπέστη σοβαρές απώλειες, οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα, το καλοκαίρι του 1940, να διακοπεί η παραγωγή του.  
8. Junkers Ju 88  
Το Junkers Ju 88 ήταν το πιο σύγχρονο βομβαρδιστικό της Γερμανίας το 1940. Σχεδιάστηκε ως ένα γρήγορο μέσο βομβαρδιστικό και πέταξε για πρώτη φορά τον Δεκέμβριο του 1936. Ωστόσο, το πολλά υποσχόμενο νέο σχέδιο άργησε να εξελιχθεί λόγω των νέων απαιτήσεων της Luftwaffe για δυνατότητα μεγάλης βύθισης του αεροσκάφους. Οι απαραίτητες δομικές αλλαγές αύξησαν το βάρος, μείωσαν τις επιδόσεις και καθυστέρησαν την παραγωγή του. Αποδείχθηκε το ίδιο ευάλωτο με τα άλλα γερμανικά βομβαρδιστικά στη Μάχη της Βρετανίας, αλλά αργότερα «ωρίμασε» και αναδείχτηκε σε ένα από τα πιο ευέλικτα και αποτελεσματικά αεροσκάφη της Luftwaffe. 
9. Junkers Ju 87 Stuka  
Το Stuka απόκτησε τη μεγάλη του φήμη κατά τη διάρκεια των θριάμβων του Blitzkrieg της περιόδου 1939-1940. Το Ju 87 ήταν το ειδικό όπλο της Luftwaffe, σχεδιασμένο για επίθεση βομβαρδισμού σε σχεδόν κάθετη εφόρμηση, για καλύτερη αποτελεσματικότητα. Ήταν πολύ επιτυχημένο κατά τη διάρκεια των εκστρατειών στην Πολωνία και τη Γαλλία, όταν οι γερμανικές δυνάμεις μάχονταν, σε μεγάλο βαθμό, σε ένα περιβάλλον αεροπορικής υπεροχής. Αλλά στους ουρανούς πάνω από τη Βρετανία η ιστορία ήταν πολύ διαφορετική. Μετά από κάποιες αρχικές επιτυχίες τα Stuka υπέστησαν πανωλεθρία από τα μαχητικά της RAF. Στην χειρότερη ημέρα τους στη Μάχη της Βρετανίας, στις 18 Αυγούστου, 12 Ju 87 καταρρίφθηκαν, πολλά άλλα υπέστησαν ζημιές ή και καταστράφηκαν όταν κατέπεσαν κατά την επιστροφή τους. Τέτοιες απώλειες οδήγησαν το αεροσκάφος σε σταδιακή απόσυρση από τη μάχη.  
 
Βαγγέλης Δρακόπουλος